Մանանա Ղազարյան «Մխիթար Սեբաստացի» կրթահամալիր 

Առաջադրանքներ

Առանձնացրո՛ւ մգեցված բառերը և բացատրի՛ր բառարանի օգնությամբ։

մոգոնեմ-հնարել, հորինել

հորջորջեցին-անուն դնել, անվանել, կոչել

տկարացա

խնդուն-ուրախ, Զվարթ

հյուլեներով

տրտմությունն-տխրություն պատճառող հանգամանք

զատեցի-ջոկել, ջոկջոկել

աղոտել-աղ քսել, աղով թաթախել

Տրտմակերպ

սարսեցի-սարսափել

երկյուղած —  բարեպաշտ

խորշում-հեռացում

բերկրանք-ուրախություն, հրճվանք, ցնծություն

տակից դուրս գալ— ինչ-որ դեպքից դուրս գալ:

Մեկնաբանի՛ր. Կարծում էի, որ ավելի ողջամիտ պետք է լինի, քանի որ երկար էր ապրել և ուսուցչուհի էր: 

Ես այս նախադասությունը կարդալուց հասկանում եմ, որ տղան կարծում է, որ  ուսուցչուհին պետք է ավելի խելացի և գրագետ լիներ և հասկանար թե ինչ էր կատարվել:

Քո կարծիքով դա գողությո՞ւն էր, թե՞ ոչ: Պատասխանել հիմնավորված․ 5-6 նախադասություն։

Ես կարծում եմ, դա այնքան էլ գողություն չպիտի համարվի: Քանի որ պատմության մեջ նշված է , որ  տղան քաղել է տանձերը, որոնք գտնվում էին ցանկապատից դուրս: Ինձ թվում, դա գողություն կհամարվեր եթե տղան մտներ այգին և քաղեր տանձերը: Սակայն դա միանշանակ չէ:

1. Գրի՛ր, թե ընդգծված արմատների մեջ ի՞նչ փոփոխություն է կատարվել:

Օրինակ՝

վայրկյան — վայրկենական — յա-ն դարձել է ե:

Ձյուն — ձնհալ – յու-ն դարձել է ը:

Մատյան —մատենիկ-յ-ն դարձել է ե, սառույց -սառցահատ-ույ-սղվել է, կառույց — կառուցել-ու, կույտ — կուտակել-ույ-ը դարձել է ու:

2. Տրված բաղադրիչներով բառեր կազմի՛ր և նշի՛ր, թե ինչ հնչյունափոխություն է կատարվել:

Ոսկի + ա + գույն- ոսկեգույն, փոշի + ա + կուլ- փոշեկուլ, տարի + ա + վերջ- տարեվերջ, այգի + ա + պան- այգեպան, բարի + ա + կամ- բարեկամ: Ի+ա=ե

3. Յուրաքանչյուր շարքից մի բաղադրիչ ընտրի՛ր և բաղադրյալ բառեր կազմի՛ր: Նշի՛ր, թե ի՞նչ հնչյունափոխություն է կատարվել

Օրինակ՝

գգույշ + անալ — գգուշանալ (ույ-ը՝ու):

Ա. Բազում, ամուր, բույր, կապույտ, բույս, ողջույն, որդի, ոսկի.

Բ. -պատիկ, -անալ, -ավետ, -ական, ակ, յա:

Բազում+Պատիկ= բազմապատիկ-ու-ն սղվել է

Բուրավետ=բույր+ավետ-յ-ն սղվել է

Կապուտակ-կապույտ+ակ-յ-ն սղվել է

Ոսկյա—ոսկի+յա-ի-ն սղվել է

Ամրանալ-ամուր+անալ-ու-ն սղվել է

Բուսկան-բույս+ական- յ-ն սղվել է

Որդիական-որդի+ական-չի փոխվել

 

85. 500 կգ հանքաքարից ստացել են 77 կգ պղինձ։ Ինչքա՞ն պղինձ

կստացվի 300 կգ հանքաքարից։

300=x

500:77=300:x

500*x=77*300

500*x=300*77=

500*x=23100

X=231/5 =56 1/5

86. Ստուգողական աշխատանքից անբավարար գնահատական է ստա-

ցել 14 աշակերտ: Անբավարար գնահատական ստացածների քանա-

կը հարաբերում է դրական գնահատական ստացածների քանակին,

ինչպես 2 ։ 7։ Քանի՞ աշակերտ է դրական գնահատական ստացել։

X=դրական

14:x=2:7

x=14*7/2=49

Պատ. 49 աշակերտ դրական

87. Երկու կաթնամանների տարողությունները հարաբերում են, ինչ-

պես 11 ։ 5։ Քանի՞ լիտր կաթ կտեղավորվի առաջին կաթնամանում,

եթե երկրորդի տարողությունը 25 լ է։

25:5=x:11

25*11=5*x

X=5*11=55

88. 160 գ ծովի ջրում պարունակվում է 8 գ աղ։ Քանի՞ գրամ ծովի ջուրն

է պարունակում 56 գ աղ։

x=ծովի ջուր

160:8=x:56

x=160*56/8=1120

Պատ. 1120 գ ծովի ջուր:

93. Երկու գումարելիներից մեկը 1005 է, իսկ մյուսը՝ նրա 11/3-ը։ Ինչի՞ է

հավասար գումարը։

1005*11/3=335*11=3685

1005+3685=4690

96. Գտե՛ք շրջանագծերի կենտրոնների հեռավորությունը, եթե մեծ

շրջանագծի շառավիղը R սմ է, իսկ փոքրինը՝ r սմ (տե՛ս նկ. 3)։

ա-r                       բ-R-r                          գ -R                           դ-R+r

97. 15 սմ կողմով քառակուսի հախճասալիկները փոխարինում են

նորերով, որոնց կողմի երկարությունը 20 սմ է։ Քանի՞ նոր հախճա-

սալիկ է պետք 80 հների փոխարեն։

80*15*15-  դա նախկին սալիկների մակերեսն է

20*20-  նոր մի սալիկի մակերեսը

80*15*15/20*20=3*15=45 հատ

Պատ. 45 հատ սալիկ

98. Ջրավազանը դատարկող խողովակը բացելուց 1 ժ անց ջրավա-

զանում մնաց 640 մ3

ջուր, իսկ 3 ժ անց՝ 220 մ3

։ Սկզբում որքա՞ն ջուր

կար ջրավազանում։

(640-220):3+640=780

7. b

1. A: What’s this?

B. it’s an Italian flag.

2. A: Where are you from?

B. I’m from Rome.

3. A. Where is your school?

B. It’s here, in Milan.

4. A. How old are you?

B. I’m 13

5. A. Who is this?

B. She is my friend.