Մանանա Ղազարյան «Մխիթար Սեբաստացի» կրթահամալիր 

Հարցեր և առաջադրանքներ
1․Թվարկե՛ք և նկարագրե՛ք Հայկական լեռնաշխարհի խոշոր լճերը։

Սևան, վան և Ուրմիա
2․Պարզե՛ք, թե ձեր մարզում ինչ գետեր, լճեր, լեռներ, դաշտեր կան և ուսումնասիրե՛ք։

Հրազդան, գետառ
3․Ո՞րն է հայոց մայր գետը։

Արաքս/Երասխ/
4․Ներկայացրե՛ք հայկական բնաշխարհի բուսական և կենդանական աշխարհը։

խաղող, ծիրան, ցորեն, գարի, ցրտադիմացկուն խաղող,մուֆլոնը, եղջերուն, վարազը, աղվեսը, գայլը, արջը, բորենին և այլն
5․Ի՞նչ բնապաշարներով է հարուստ Հայկական լեռնաշխարհը։

Հայաստանի ընդերքը հարուստ է ոսկու, արծաթի, պղնձի, մոլիբդենի, աղի հանքերով, շինաքարով և այլ բնապաշարներով։

У меня есть много друзей, но сейчас я расскажу про нескольких из них.

Сначала хочу рассказать про Лилит. С Лилит я дружу около пяти лет, она была первая с кем я подружилась. У Лилит карие глаза и  кудрявые волосы. Мы с ней познакомились 1-го сентября. Я что-то говорила по-русски и Лилит услышала, что я очень хорошо разговариваю на русском, подошла ко мне, предложила дружить. И я согласилась. А ещё я помню, что мы с ней на ее компьютере нашли интересную программу для рисования и вместе исследовали её.  благодаря этой программе мы сблизились. И в итоге теперь мы лучшие подруги.

Теперь я расскажу про Мари. Она была моей второй подругой с которой я познакомилась. У Мари длинные коричневые волосы, карие глаза, а также она очень любит рисовать. Если быть честной, то я не помню как мы познакомились. Сейчас мы лучшие подруги.

Сейчас я расскажу про Асмик. С Асмик я познакомилась в 4 классе, тогда она только перевелась в наш класс. У Асмик также карие глаза, очень густые волосы, а так же она очень высокая. С Асмик мы познакомились через неделю после того как она перешла в наш класс. Я сидела на продленке и никто из моих друзей не пришел в школу, я вижу, как Асмик идет к моему столу. Я ей предложила сесть со мной, она согласилась и предложила мне дружить.  А потом я познакомила Асмик с Лилит, Лили и с другими ребятами. Теперь мы лучшие подруги.

Ну и в конце расскажу про Анну. Анна из 6-2 класса. У Анны как и у всех моих подруг карие глаза, короткие коричневые волосы и рост как у меня. С Анной мы дружили с первого класса, правда оооооочень редко общались. Но когда  в 5 классе на продленке я снимала видео, она подошла и спросила, можно ли я тоже сниму видео с тобой. Я согласилась, так как одной было скучно. Мы с ней очень долго снимали разные видео и на следующий день мы как будто сблизились.  И в итоге теперь мы лучшие подруги.

56. Գրի՛ առեք համեմատությունը.

ա) 6-ը հարաբերում է 5-ին այնպես, ինչպես 2-ը հարաբերում է 5/3-ին,

6:5=2:5/3

բ) 1-ը հարաբերում է 100-ին այնպես, ինչպես 10-ը հարաբերում է

1000-ին

1:100=10:1000

գ) 63-ը հարաբերում է 49-ին այնպես, ինչպես 45-ը հարաբերում է

35-ին,

63:49=45:35

դ)2/7 -ը հարաբերում է 5-ին այնպես, ինչպես 4-ը հարաբերում է 70-ին:

2/7:5=4:70

57. Փոխանակելով համեմատության միջին և եզրային անդամների

տեղերը` կազմե՛ք երեք նոր համեմատություն.

ա) 3 : 5 = 21 : 35   5:3=35:21,  գ) 9:1/2=63: 7/2  1/2 :9=7/2:63

բ) 52 : 39 = 60 : 45  39:52=45:60,  դ) 4/5:2/3=12:10  2/3:4/5=10:12 

59. Գտե՛ք իրար հավասար հարաբերությունները և նրանցից համե-

մատությո՛ւն կազմեք.

ա) 15 : 35, 9 : 60, 3 : 7, 15:35=3:7          գ)354/273 ,4/3 ,492/369 ,

բ) 34 : 3, 306 : 27, 262 : 24, 34:3=306:27  դ)1/2:1/12 , 3/4:1/9 , 9:3/2  1/2:1/12=9:3/2

60. Հետևյալ թվերից կազմե՛ք համեմատություններ.

ա) 4, 6, 12, 8,  4/8=6/12 գ) 3 3/10, 2 1/5, 120, 80,  3 3/10:120=2 1/5:80

բ) 15, 18, 6, 5,  5/15=6/18  դ)5 1/2 ,7 7/32 ,6 2/3 , 8 3/4 ,  5 1/2:6 2/3=7 7/32:8 3/4

Ագատան միշտ երազում էր դառնալ հայտնի դետեկտիվ: Բայց նրան միշտ ասում էին, որ նա շատ փոքր է այդպես բաների համար: Ագատան չեր հանձնվում և գնում էր դեպի իր երազանքը:

Մի օր, երբ Ագատան դպրոցից տուն էր վերադառնում իր սիրելի այգիյով, նա տեսնում է, որ ինչ-որ տղա շատ տարօրինակ բաներ էր անում: Ագատան հասկացավ, որ նա պետք է բացահայտի այդ դեպքը: Մյուս օրը, երբ Ագատան գնաց դպրոց, նա ամեն ինչ պատմեց իր ամենա մոտիկ ընկերոջը: Նրա անունը Լիամ էր: Ագատան Լիամին առաջարկեց իր հետ բացահայտել այդ գործը: Լիամը համաձայնվեց և ասաց, որ Ագատայի մոտ ամեն ինչ կստացվի: Եկավ այդ օրը, երբ պետք էր բացահայտել այդ գործը: Ագատան և Լիամը գնացին այգի և նորից տեսան այդ տարօրինակ մարդուն: Այդ մարդը ինչ-որ բան էր դնում մեծ սև տոպրակի մեջ և միևնույն ժամանակ փախչում էր պապիկից:  Ագատան և Լիամը վազեցին նրա հետևից, բայց չկարողացան բռնել նրան: Ագատան ասաց.

-Լիամ վաղը նույն տեղը և նույն ժամին կշարունակենք բացահայտել:

Ագատան գնաց տուն և սկսեց պատրաստել տարբեր բաներ, որպեսզի հաջորդ օրվա  իրենց գործը լինի ավելի հեշտ:Ագատան պատրաստեց հաղորդակցման սարքեր, խոշորացույց -որպեսզի ստուգել մատնահետքերը և այլն: Ամբողջ երեկո Ագատան նկարում էր այգիու հատակագիծը: Գիշերը Ագատան շատ ուշեր քնել, որովհետև ամբողջ գիշեր մտածում էր գործի մասին: Առավոտյան, երբ Ագատան զարթնեց, նա արագ հաց կերավ, կատարեց իր տնային աշխատանքը և գնաց այգի: Այգում նրան արդեն սպասում էր Լիամը: Լիամը ասեց, որ ունի նորություներ, նա գիտի թե  որտեղ է ապրում այդ պապիկը և ինչ կար սև տոպրակի մեջ: Պարզվեց, որ սև տոպրակի մեջ խաղալիքներ են դրած և այդ խաղալիքներն էր գողացել այդ տարօրինակ մարդը: Այդ տարօրինակ մարդու մեքենան այգում էր մնացել:  Ագատան ուներ շատ քիչ ժամանակ բացահայտելու թե որտեղ են խաղալիքները: Նա վերցրեց ինքնակպչուն ժապավենը և խոշորացույցը և հանեց մատնահետքերը մեքենայից: Երբ նա ուներ մատահետքերը, նա կարողացավ  բացել մեքենան,  քանի որ մեքենան մատնահետքով էր բացվում: Ագատան մտավ մեքենայի մեջ և հայտնաբերեց այդ սև տոպրակը: Լիամը և Ագատան վերցրեցին այդ խաղալիքները և տարան պապիկի մոտ: Պապիկը շատ էր ուրախացել, երբ տեսավ խաղալիքները և շնորհակալություն հայտնեց Ագատային և Լիամին: Երբ Ագատան եկավ տուն, նա տեսավ, որ հեռուստացույցով նրան և Լիամին են ցույց տալիս: Նա կանչեց իր ծնողներին, նրանք դիտեցին հաղորդումը և շատ ուրախացան իրենց երեխայի համար:

Այժմ Ագատան 30 տարեկան է և նա ամենա հայտի դետետիվն է իրենց քաղաքում: Այժմ նա բացահայտում է մեծ գործեր և իր մոտ ամեն ինչ ստացվում է :

Ճիշտ են ասում <<մեծ քայլերը սկսվում են փոքրից>>

Հայերն իրենց հայրենիքը կոչում են Հայք կամ Հայաստան, իսկ հարևան ժողովուրդները՝ Արմենիա, և միայն վրացիներն են, որ մեր երկիրն անվանում են Սոմխեթի։

նկ. Նեմրութ լեռան գագաթը կիսալուսնաձև լճով

Հայկական լեռնաշխարհն ընդարձակ երկիր է՝ շուրջ 400 հազար քառ. կմ տարածքով։ Նրա կենտրոնական մասն զբաղեցնում է Հայկական հրաբխային բարձրավանդակը, որի նշանակալից մասը զբաղեցնում է Մեծ Հայքի Այրարատ աշխարհը։ Հայկական լեռնաշխարհը կտրտված է բազմաթիվ լեռնաշղթաներով, որոնց միջև ընկած են արգավանդ

հարթավայրեր ու սարահարթեր, որտեղ էլ կենտրոնացած է եղել երկրի բնակչության մեծ մասը։

Հայկական լեռնաշխարհը գտնվում է Փոքրասիական բարձրավանդակի և Իրանական սարահարթի միջև, ունի ծովի մակերևույթից 1500-1800 մետր միջին բարձրություն և իշխող դիրք ունի դրանց նկատմամբ։ Դրա հետևանքով

որոշ աշխարհագրագետներ փոխաբերական իմաստով այն կոչել են Լեռնային  կղզի։